De spijnde
Elk jaar rond Aswoensdag betalen de gildebroeders hun spijnde. Zo houdt het gilde een belofte aan de armen in stand die al sinds 1446 op het gilde rust.
Wat is de spijnde?
De spijnde, vroeger ook spynde geschreven, is een uitdeling aan de armen. Op Aswoensdag, het begin van de vastentijd, deelt het gilde brood uit aan mensen die het nodig hebben. De gildebroeders betalen samen voor dat brood. Dat heet het betalen van de spijnde.
Hoe het begon: 1446
Sinds 1446 rust op het gilde de plicht om uit de opbrengst van een akker aan de Hoogeidsestraat “smaut en olie uit te delen aan den armen purlic om Godswille op den Aschwoensdag”. In gewone woorden: smout en olie voor de armen, om Gods wil, op Aswoensdag.
Daarmee is de spijnde een van de oudste sporen van het gilde. In datzelfde jaar 1446 bestaat de broederschap van Sint Catharina in ieder geval al. De uitdeling gebeurde eerst in de St. Lambertuskerk. Na de Reformatie vond ze plaats in een herberg.
1968: weer betaald
“Spynde van het St. Catharinagilde is weer betaald”, schreef de krant in februari 1968. Een dag eerder waren via de parochies in de stad broden uitgereikt aan gezinnen. De gildebroeders betaalden de spijnde traditiegetrouw ten huize van de oude deken, Alphons Niessen.
’s Avonds hielden ze een visavond. Voor de vis zorgde koning Sjef van Lierop, die vishandelaar was.

De spijnde nu
De traditie leeft nog altijd. Volgens het huishoudelijk reglement brengt de oude deken op Aswoensdag een brood per gildebroeder naar de Zusters Clarissen in Helmond of naar een ander christelijk goed doel. Rond half vasten betaalt iedere broeder zijn spijnde voor dat brood. Daarna volgt een eenvoudige vismaaltijd.
In de jaren 2012 tot en met 2018 overhandigde de oude deken de broden aan de Ruilwinkel van Humanitas. “We worden daar altijd zeer vriendelijk ontvangen en de broden, zij het dan symbolisch, vinden gretig afname”, staat in het jaarverslag. Sinds 2014 is de visavond in de eigen gildekamer. In 2018 verzorgden de broeders de maaltijd daar helemaal zelf.
Lees meer over het gilde door de eeuwen heen op de pagina Geschiedenis.

